Op maandag 25 november 2024 is de Surinaamse jurist, politicus en publicist André Haakmat op 85-jarige leeftijd overleden in Amsterdam. Haakmat speelde een cruciale rol in de roerige politieke geschiedenis van Suriname, maar zijn loopbaan werd getekend door de militaire coup van 1980 en de nasleep ervan.
Haakmat trad begin jaren ’80 aan als minister en vicepremier in de hoop de democratie in Suriname te herstellen na de staatsgreep door Desi Bouterse en zijn militaire raad. Als ‘superminister’ van Justitie, Buitenlandse Zaken, Leger en Politie wilde hij hervormingen doorvoeren en corruptie aanpakken. Maar zijn roep om democratische waarden en vrije verkiezingen maakte hem tot een vijand van de militairen.
In 1982, een jaar na zijn vertrek als minister, escaleerden de spanningen. Na een aanslag op zijn leven wist Haakmat ternauwernood te ontkomen en vluchtte via de Marowijnerivier naar Frans-Guyana, en later naar Nederland. Zijn vriend en vakbondsleider Cyrill Daal, die besloot te blijven, werd datzelfde jaar slachtoffer van de beruchte Decembermoorden.
Na zijn vlucht werd Haakmat een prominente criticus van het Bouterse-regime. Vanuit Nederland bleef hij zich uitspreken over de situatie in Suriname via opiniestukken, boeken en interviews. Zijn bekendste werk, De revolutie uitgegleden (1987), gaf een persoonlijk inkijkje in de turbulente periode na de coup.
Hoewel hij soms zelf bekritiseerd werd vanwege zijn eerdere samenwerking met de militairen, bleef Haakmat zich inzetten voor democratische hervormingen en rechtvaardigheid.
16 jaar na zijn vlucht uit Suriname, bezocht hij in juni 1998 voor het eerst weer enkele dagen zijn moederland. Bij die gelegenheid had hij onder andere een gesprek met Desi Bouterse. Hij had zich verzoend met Bouterse hoewel die volgens hem verantwoordelijk is voor de Decembermoorden.
Tot op hoge leeftijd bleef Haakmat actief als jurist. In 2022, op 83-jarige leeftijd, promoveerde hij aan de Open Universiteit op een omvangrijk onderzoek naar corruptie in Suriname. Hij pleitte voor wetgeving en internationale samenwerking om corruptie en de invloed van de drugsmaffia te bestrijden. Hij noemde etnische politiek de kern van Suriname’s problemen en drong aan op structurele hervormingen.
Nu is hij schaakmat.
Rapporteer een reactie
a.h. was ook een wolf in schaapskleren , zogenaamd een strijder om bouterse aan te pakken , en later in 1989 gaat hij die massamoordenaar opzoeken die zijn vriend Cyrill Daal heeft gefolterd en geëxecuteerd , hoe geloofwaardig kom jij dan over , al die verhalen van hem hebben geen ene waarde van betekenis , waarom wordt aan deze nietsnutter aandacht besteed , daar in holland is hij oud geworden , als hij in 1989 hier was gebleven was hij geen 51 jaar geworden , de bouterse methode had toegeslagen . uit
Rapporteer een reactie
de nederlander!!!! yes nederlander die minister was onder henk chin a sen en dekreten sloeg bij het leven. hij heeft de visumplicht ingevoerd in 1980. niet nederland. hij is dood .wel may he burn in hell. een ordinaire oportunist
Rapporteer een reactie
Ik vond hem altijd een scherpzinnige politicus,jammer dat hij in de vergetelheid is geraakt.Rust Zacht!
Rapporteer een reactie
Sterkte toegewenst aan de nabestaanden.
In ons bestaan op de ‘Third stone from the sun’ hebben wij allen
plussen en minnen.
Voor mij had de heer A.R. Haakmat zeker meer plussen. Rust in vrede.
Rapporteer een reactie
Sterkte aan de nabestaanden! Maakt niet uit wat hij uitgespookt heeft. Het leven op aarde is eindig!
Rapporteer een reactie
AH en het ontstaan vh verzet in Suriname en het ontstaan van JC van Bravo en strijd met het Nationaal Leger.
ddb had al de opstanden van mensen in het verzet die hem wilden uitschakelen allemaal neergeslagen en stand gehouden.
De kolonisten, leger van Louis Henry Fourgeoud, het leger Johan Gabriel Stedman, ondersteund met de rede moesoe/korps zwarte legers, leger van Frederick konden de Marrons niet uitschakelen.
AH kwam toen op het idee de marron bravo die ook in het leger van ddb zat, zijn lijfwacht was, maar uit het leger gezet en hem te gebruiken als een JC-leider tegen ddb.
Een felle strijd die gevoerd is door het Nationaal Leger en JC onder leiding van Bravo. Bravo heeft stand gehouden net als hoe de marrons ook stand hadden gehouden tegen het verzet tegen het koloniale leger.
Rapporteer een reactie
Leger van Fredririci
Rapporteer een reactie