‘Niets nieuws onder de zon’

[INGEZONDEN] – President Santhoki heeft recentelijk aangegeven dat hij zich al heeft voorbereid op het invullen van formulieren waarin zijn vermogen wordt vastgelegd. Het Staatsbesluit waarin aangegeven wordt dat publieke functionarissen in Suriname verplicht worden gesteld hun inkomen en vermogen vast te leggen moest op 5 september in werking treden. Het Besluit Verklaring van Inkomen en Vermogen en Register Ontvangstbewijzen, is vorige week woensdag tijdens een regeringsvergadering goedgekeurd.

Wat hier aan de orde is, lijkt nieuw, maar het is een zaak die reeds in 2017, toen de Anti-Corruptiewet werd aangenomen, een feit had moeten zijn. De toenmalige regering die het concept had ingediend, bleef in gebreke om, na aanname in DNA, de Anti-Corruptie Commissie te benoemen en de Staatsbesluiten in orde te maken, zodat de Anti-Corruptiewet handen en voeten zou krijgen. Bij herhaling heb ik in De Nationale Assemblee vragen hierover gesteld. Waarschijnlijk ontbrak bij de toenmalige regering de moed tot uitvoering, om moverende redenen.

Dat Santhoki dit oppakt, is zondermeer positief te noemen. Tegelijk is het een noodzakelijke stap, mede vanwege de Nationale Risk Assessment (NRA). In de Nationale Risico Analyse 2019-2020 over Suriname wordt o.m. bij de aanbevolen acties geconstateerd en gesteld: ”De regering dient met de hoogste prioriteit de uitvoeringsbesluiten van de Anti-Corruptiewet te implementeren” (pag. 123/124). Voorts:  ”Er is een slecht imago van leidinggevenden binnen de overheid. Er dient een zodanig beleid geformuleerd te worden met zeer zware sancties tegen corruptie, begaan door sleutelfiguren en leidinggevenden” (pag. 149).  Dit is nodig mede vanwege de Caribbean Financial Action Task Force (CFATF) die betrokken is bij het ‘screenen’ van ons land.  

In artikel 9 lid 1 van de Anti Corruptiewet wordt aangegeven welke publieke functionarissen een verklaring van hun inkomen moeten (laten) opmaken en in bewaring geven bij een notaris.

Een persoon in vooraanstaande publieke functie wordt in dit kader als een PEP (Polically Exposed Person of Politiek Prominent Persoon) omschreven. Dit houdt weer verband met de wet Melding Ongebruikelijke Transacties. Deze wet is bedoeld ter voorkoming en bestrijding van Money laundering (wit wassen) en Terrorisme financiering.  Banken maar ook andere instanties die een zakelijke relatie hebben met een PEP, beseffen dat dit een bijzonder groot risico is. Ik kan uit ervaring spreken over het invullen van formulieren door een plaatselijke bank aan mij aangeboden. Vele vragen die volledig ingevuld dienen te worden. Dit wordt gedaan vanwege de invloedrijke positie van een PEP, waarbij wordt uitgegaan van een hoger risico op corruptie en witwaspraktijken. Denk hierbij aan het aannemen van steekpenningen waarmee bijvoorbeeld beslissingsprocessen kunnen worden beïnvloed.

President Santhoki wil door het vastleggen van zijn vermogen het goede voorbeeld geven. In vind dat zondermeer prijzenswaardig! Leiders moeten overigens, altijd het goede voorbeeld geven. Ik spreek de hoop uit, dat in rap tempo de registratie van alle genoemde publieke functionarissen zal geschieden.  De politicus Steven Alfaisi was met betrekking tot het vastleggen van zijn inkomen en vermogen bij de notaris, de president voor. Op 20 mei 2020, daags vóór de algemene verkiezingen, deed hij dat op basis van artikel 9 van de Anti Corruptiewet. Hij zei daarbij: “Ik zal, indien in de gelegenheid gesteld een publieke functie uit te oefenen, nooit misbruik maken van staatsmiddelen of doen aan zelfverrijking van mijn familie, partijgenoten of kennissen. Alle vermogen verkregen gedurende of na mijn eventuele periode als publieke functionaris zal transparant en te traceren zijn.” 

Carl Breeveld                                                                                                                                                                                Gewezen lid van De Nationale Assemblee