Surinamers eten zichzelf dood [COLUMN]

62

Door Usha Marhé – Het goede nieuws is: Surinaams eten is lekker, daar bestaat geen twijfel over! Ik heb het dan niet alleen over de gewone bami, nasi, roti en moksi meti die je vrijwel overal kunt kopen. Onze oso nyan uit alle verschillende culturen is veel gevarieerder. Er valt bijna water uit mijn mond als ik denk aan katahar gestoofd in kokosmelk, of katahar met warme vis in masala, heerlijk gestoofde boulanger (aubergine) en antroewa met droog gebakken vis, een verse goedangan met gele rijst en geroosterde kip, bitawiri moksi alesi, sem met aloe (aardappel) in masala met gele dahl, chutney en witte rijst. Njam njam… Ik kan verder gaan met de opsomming, maar u weet al wat ik bedoel.

Het slechte nieuws is: we eten onszelf dood aan al dat lekkere eten, zowel in Suriname als in Nederland. De cijfers liegen er niet om.

Uit de resultaten van het gezondheidsonderzoek ‘Langa wan anu gi wan gosontu Sranan’ blijkt dat veel Surinamers zo ongezond leven dat zij chronisch ziek zijn of dat dreigen te worden. Dit onderzoek is in 2013 uitgevoerd, 5.752 personen van 15 tot 65 jaar uit heel Suriname hebben eraan meegedaan. De resultaten zijn in januari 2014 gepresenteerd.

In de afgelopen 35 jaar is het overgewicht verdubbeld en in sommige groepen zelfs verdrievoudigd tot verviervoudigd! Meer dan 60% van de vrouwen en bijna 50% van de mannen moet afvallen. Dik zijn lijkt de norm te worden in Suriname: de helft van de mensen met vetzucht (obees en te dikke buik) vindt zichzelf slank of normaal.

Ruim een kwart van de onderzochte mensen heeft een verhoogd cholesterolgehalte. Gemiddeld een op de vijf personen heeft een verhoogde bloeddruk, en boven de 55 jaar heeft 40% tot 50% van de bevolking last van hoge bloeddruk. Ongeveer elf procent van alle Surinamers heeft suikerziekte. Er is een duidelijke relatie tussen overgewicht, hoge bloeddruk en suikerziekte.

Ook in Nederland geven de cijfers reden tot grote zorg. Volgens de SUNSET-studie heeft bijna de helft van de Surinaamse Nederlanders in de leeftijd van 35 tot 60 jaar een verhoogde bloeddruk (creolen 47% en hindostanen 43%) tegenover een derde van de witte Nederlandse bevolking (34%). Van alle migranten in Nederland sterven hindostaanse en creoolse Surinamers het meest aan de gevolgen van hart- en vaatziekten. Dat komt door de combinatie van onze genen en risicofactoren als weinig bewegen, ongezonde voeding, diabetes en verhoogde bloeddruk. Zo zijn er nog meer zorgwekkende cijfers te noemen.

Maar wat doen we dan verkeerd? Volgens beide onderzoeken eten wij aan beide kanten van de oceaan vaak ongezond: te vet – en meestal ook nog verkeerde vetten -, te zout en te zoet, te veel koolhydraten en ook bewegen wij veels te weinig. Door onze leefstijl worden wij steeds dikker en zwaarder, met als gevolg meer suikerziekte, hoge bloeddruk, en complicaties als hartinfarcten, beroertes, enzovoorts. Als je de cijfers bekijkt, sterft ongeveer de helft van de Surinamers niet van ouderdom, maar door een uiteindelijk fatale ziekte, veelal veroorzaakt door langdurig ongezond leven.

Gezonder koken en bewuster eten en drinken is het devies om de gezondheid te verbeteren, want met medicijnen worden vaak slechts symptomen van de ziekte bestreden en in toom gehouden. Met kleine aanpassingen is er al heel wat te verbeteren. Dertig minuten per dag bewegen door een wandeling te maken, en alle frisdrank laten staan om de suikerinname te verminderen is al een flinke stap vooruit. Voor wie het nog niet wist: een liter cola bevat circa 24 klontjes suiker.

Bekende Surinamers als Quintis Ristie, Frank Wijdenbosch en Conchita Berggraaf zijn reeds serieus aan de slag gegaan met hun gewicht en levensstijl. Quintis viel ruim 50 kilo af, Frank ruim 60 kilo en Conchita circa 70 kilo. Frank maakte van zijn afvalproces het theaterstuk ‘Kophonger’. Zelf ben ik al jaren een bewuste eter en ben ik intussen heel rustig 10 kilo afgevallen, mede gestimuleerd door de documentaire ‘Fat, Sick and Nearly Dead’. Maar de cijfers uit de genoemde onderzoeken laten mij zien dat ik nog steeds te zwaar ben en zeker nog 10 kilo moet afvallen. Voetje voor voetje zal mij dat lukken.

Het zou ons allemaal helpen als we onderkennen dat we eten en emoties aan elkaar verbinden, veel Surinamers zijn emo-eters. Het zou ook helpen als we collectief onze kook- en eetgewoonten onder de loep nemen. ‘Wie het risico op een hartinfarct of beroerte wil verkleinen, doet er verstandig aan zoutvervangers zoals ve-tsin, bouillonblokjes en ajinomoto van het menu te schrappen en te vervangen door natuurzout en verse kruiden,’ zegt cardioloog Navin Bindraban in een interview in het tijdschrift MAKANDRA SU lifestyle. ‘Overmatig zoutgebruik verhoogt de bloeddruk en daarmee neemt de kans op hart- en vaatziekten aanzienlijk toe.’

MAKANDRA SU lifestyle is het geesteskind van Grace Jagdewsing. Haar wake up call kwam van dichtbij. Haar ene ouder heeft suikerziekte, de andere reuma. Haar broertje Anil woog 116 kilo en haar andere broertje Anand was ook te zwaar en kreeg twee keer een hartinfarct. Grace maakte er een persoonlijke missie van om te achterhalen hoe zij en haar dierbaren een gezondere leefstijl konden ontwikkelen. Zij kon zich niet identificeren met reguliere Westerse diëten en vond weinig informatie over verantwoorde alternatieven in de Surinaamse keuken. Dus ging ze zelf experimenteren. Resultaat: Grace viel 7 kilo af, Anil 42 kilo en Anand 20 kilo.

Vervolgens verzamelde zij alle informatie die ze had en maakte het tot haar persoonlijke missie om die informatie op een laagdrempelige manier te delen. Het – voorlopig eenmalige – tijdschrift, ondersteund door een website waar de informatie steeds wordt bijgewerkt, is haar wake up call voor de Surinaamse gemeenschap waar zij zelf uit voortkomt. Om de herkenning met het onderwerp voor de doelgroep te vergroten vertellen een aantal bekende Surinamers zoals Sylvana Simons, Narsingh Balwantsingh, Yootha Wong Loi Sing, Ranomi Kromowidjojo, Guilly Koster, Mikel Haman en Natascha Slagtand over hun relatie met eten en beweging. Ook minder bekende Surinamers en de broertjes van Grace vertellen hun eigen verhaal. Artsen en trainers komen aan het woord, aangepaste recepten en menu’s worden als alternatief aangeboden om het inzicht te vergroten. Ondanks de beginnersfoutjes in opmaak en taalgebruik is het tijdschrift voor mensen die nog geen idee hebben waar ze moeten beginnen een handige wegwijzer. Grace zet in de nabije toekomst haar missie voort via een gezondheidsbeurs op 25 mei in Amsterdam.

Bent u ook geschrokken van de cijfers? Meki un taki nanga makandra, meki un langa wan anu gi wan gosontu libi. Laten we hier en nu beginnen onze ervaringen met elkaar te delen om elkaar te stimuleren gezonder te leven.

Bent u (de afgelopen jaren) bewuster gaan eten en leven? Waarom, en hoe heeft u dat gedaan? Wat is uw gouden tip voor een gezonder leven vanuit Surinaams perspectief? En indien u wel tot de risicogroep behoort maar nog niet bewuster eet en leeft: wat houdt u tegen? Ter informatie: vrouwen komen in de gevarenzone bij een buikomtrek van 80 centimeter, mannen bij 90.

Grace is akkoord gegaan om vijf exemplaren van haar tijdschrift voor de vijf meest originele en/of inspirerende reacties (van vijf verschillende reageerders) op deze vragen ter beschikking te stellen. Reacties tot en met 20 maart doen mee. U krijgt het tijdschrift kosteloos opgestuurd (naar een postadres in Nederland) als uw antwoord wordt uitgekozen. De winnaars worden na 20 maart via een bericht op Waterkant bekend gemaakt, waarin dan ook verder wordt verteld hoe u uw exemplaar krijgt.

Ik kijk uit naar uw antwoorden en verhalen en ga alvast een uurtje buiten wandelen nadat ik deze column heb ingeleverd.

©Usha Marhé

- Advertentie -

62 REACTIES

  1. De drie volksziektes van Su:
    -obesitas
    -te hoge bloeddruk
    -suikerziekte
    Ik ben het helemaal met de schrijfster van het artikel eens, maar verander het eetpatroon van de Surinamers maar eens.
    Te vet eten en teveel zoetigheid zit in de genen van bepaalde Surinaamse bevolkingsgroepen.
    Het is niet alleen een kwestie van te vet, te zoet, te zout of te eenzijdig eten, het is ook een erfelijkheidskwestie, omdat Surinamers generatielang al zo leven en eten.
    Ik hoop, dat het artikel bijdraagt tot een ander eetpatroon, want dat is echt nodig.
    Als je over straat loopt, dat wil je niet weten hoeveel vetrollen, want zo noem is ze, tegenkomt.
    Het is werkelijk geen gezicht en eigenlijk om je dood te schamen.

  2. Ik zelf ben 6 jaar geleden begonnen met bewuster eten. Ik heb nooit echt veel suiker gebruikt want ik hou zelf neit van zoet maar ik hoorde dat suiker de voedingsbodem van kanker is. Dus dat heb ik eruit gegooid. Ik heb altijd 5 x per dag rijst ggegeten en ik kon me neit voorstellen dat er vrienden van mij gestopt waren met rijst eten. Ik zal dat nooit kunnen riep ik altijd vol passie. Rijst moet ik hebben. Inmiddels eet ik nauwelijks meer rijstt!! Want in rijst zit er veel zetmeel. Ik nam meer groente( broccoli,,bloemkool,spinazie) en veel meer fruit. Surinamers eten weinig groenten in vergelijking tot de hoeveelheid rijst dat op hun bord ligt. IIk heb nu ook zaden aan mijn dieet toegevoegd : lijnzaad(goed voor de darmen) chiazaad(goed voor de hormonen)en hennepzaad( veel anti-oxidanten en goed voor je huid). Ik eet om de drie uur om mijn verbranding te activeren. Als je ouder wordt gaat de verbranding ook langzamer dus hou ik het actief. Ik ren 2x in de week en doe thuis ook nog wat kleine oefeningen. Binnenkort begin ik met krachttrainingen omdat een kennis van mij gezegd heeft dat het belangrijk is naarmate je ouder wordt. ik koop haast nooit een gebakje, ik drink geen alcohol en probeer mijn body zo goed mogelijk te verzorgen en dat doe ik door erop toe te zien dat er gezonde voedingsmiddelen naar binnen gaan. Surinamers eten te vet, te zoet en te zout. Ze drinken veel sap en daar zit me een partij suiker in, dat wil je niet weten!! Ik leef bewust,eet bewust en beweeg bewust. Hopelijk snappen meer mensen dit en laten ze de troep staan. Echter wordt gezond eten door de overheid niet gestimuleerd want loop maar eens een reformwinkel binnen. Het is toch van de zotte dat gezond eten bijna onbetaalbaar is? Ik geloof dat de foodindustrie erop uit is om ons troep te laten eten, zo worden wij ziek en zij rijk. vervolgens gaan wij naar de dokter en die zegt: u moet bestraald worden. Foodindustrie in samenwerking met de pharmacy.

  3. Ik ben 1.68 m lang en ik weeg 60 kilo.
    Ik eet ALLES wat ik lust, mááárrrrr…….. MET MATE!
    Ik doe niet aan dieet, maak veelal ZELF mijn eten klaar en ik ben zuinig met olie, suiker en zout!
    Ik eet nooit een hele reep chocola, ik breek elke dag een blokje af.
    Ik eet één koekje per dag, nooit een heel pak!
    Ik ga ook weleens naar de Mc Donald, één keer in de maand!
    Ik gebruik nooit mayonaise of andere vette sauzen, wel ketchup.
    Ik vermijd frituur maar zo af en toe eet ik wel één bakabana of één loempia
    Ik eet niet 3 bolletjes ijs, één is genoeg voor mij.
    Ik drink per dag één kop koffie verkeerd met magere melk.
    Ik heb genoeg aan één plakje cake.

    Aan de hand van deze voorbeelden wil ik aantonen dat je niet per definitie hoef te diëten om af te vallen maar je kunt gewoon alles eten, als je dat ALTIJD, MET MATE doet! Dan eet je lekker, blijf je slank maar ook nog gezond!
    Mijn advies is dus: “Eet met mate, grote porties moet je late!”

  4. Ik eet niet:ik leef van de liefde, maar de liefde houd niet van mij.( en daarom ben ik mager ,maar wel snel)om naar de slijter te lopen !!!! Overdaad schaad,als jullie daar rekening mee houden dan is het al goed. Ik ken mijn landgenoten: als het gratis is, dan ding man è njang tè ding bèrè hati fu gridie !!!!!!!!

  5. Ik verzorgd al langer dan 10 jaren bewegingslessen in Suriname en merk dat in de laatste jaren gym faciliteiten haast zijn verdubbeld en ook nog propvol zitten. Dus bewegen doet men volop hier.Wel moet ik erbij vermelden dat de fastfood restaurants ook in de tussentijd zijn verdubbeld of verdrievoudigd. Ik vraag me af waarom de schrijfster zich alleen gefocused heeft op ons Surinaams eten, het zelfde eten van mijn groot ouders die weinig of geen last hadden van de hedendaagse chronische ziektes.Is men er wel van bewust wat voor rommel er in de geimporteerde Fastfood zit?en als je wilt úpsizen’krijg je alvast 1 liter cola mee. Al het vlees(kip) dat men importeerd en ook nog genetisch gemanipuleerd is en vol extra hormonen zit. Bermuda, Columbia en Ijsland zijn een paar landen die alvast deze fastfood ketens de deur hebben uitgewezen.
    Mischien is het raadzaam om onze grooutouders weer s naar een paar recepten te vragen, want nu blijkt dat koken met kokosolie veel gezonder is.

  6. Daarom al wil ik nooit een Surinaamse vrouw, ze zijn de hele dag of met eten of met roddelen bezig…

  7. Mensen hebben er vaak geen hoogte van hoeveel calorieën ze naar binnen werken. En nog minder hoeveel lichaamsbeweging nodig is om het effect van die calorieën tegen te gaan. Porties zijn te groot, met een slechte verhouding van koolhydraten ten opzichte van eiwitten en vezels.
    En dan is er nog het gebrek aan discipline om gewoon een klein beetje op te scheppen, niet van alles wat te nemen, en gewoon néé te zeggen.
    En hoe om te gaan met het geloof dat je door op dieet te gaan – lees: minder te eten- kunt afvallen en je ideale gewicht te bereiken? Vaak hebben ze hun metabolisme al dusdanig in de war gebracht dat er juist meer gewicht bij is gekomen.
    Hoe maak je juiste keuzes, waar en wanneer leer je dat?

  8. In Japan se eete veel vis en groente met reis. Daar se leefe heel lang en gesont. Maar nu met kern reaktorwater misgien is vis daar ook besmet. Maar in Surinaam tog niet? Surinaam mense eete selfs leeguwaan. Sein se siek in hun hoof? Vreemt dat die javaane gesont sein want die eete meest viese dinge.
    Creoro eet varkenstaart. Wat moet mens met varkenstaart? Die varkenstaart was bedoel om varkenkont te bedekke, dan ga je tog niet eete?
    Hindoestaan eet veel masala. Dan hij heef sout noodig want masala sonder sout smaak niet. Dan hei kreig hooge bloetpompe door al die sout.
    Chinees eet kat en hont en muis. Het liefs levent. Sein se soms bloetsuygers? Tekort aan bloet?
    Marron eet kalk. Daarom sein bot is so swaar en sein hoof is gevult met kalksant, niet met hersensel.
    Blanke man eet alles rauw. Darom hij drink veel wein om rauwe gefoel weg te spoele. Door wein en bier hij wort agressiek en hei is heele dag besig om mense eekoonomies te bedondere en op te ligte.

    So siet u hoe mens en maatskapei siek raak door voetsel. Ik hoop u gaat sig bedenke.

  9. @Rudinho
    Het heeft nix met bepaalde bevolkingsgroepen te maken
    Levenswijze speelt een rol:
    -vet/veel en ongezond eten
    -de hele dag snoepen/frisdrank etc
    -weinig lichaamsbeweging
    -de hele dag tv/computer
    Om een paar maar te noemen

  10. @ L.Hannes.

    L.Hannes, waar staat de L. voor ?
    En met welke Poes moet men spelen ?
    Een siamese of gewone Poes ?
    Als het maar geen Kater is !!

    @.Linlong.

    Je moet niet gaan generaliseren,niet alle Surinaamse vrouwen zijn roddelaarster.althans de mijne niet.

    Ik heb liever een vrouw die roddelt, dan een goede vriend
    die dat doet.
    Want dan is het geen vriend,roddelen is een vrouwelijke eigenschap.Nou moet ik op mijn woorden letten,want ook niet iedere vrouw roddelt. Dat roddelen is een oude wijven
    gewoonte,en sommige z.g. kerels hebben dat ook!

  11. @Grasbarki,

    Niet verder vertellen, maar de L. staat voor Lebenstein. Pssssssttt!

    Welke poes? Die zachte aaibare.

  12. @Linlong,

    Wat bedoel je precies met Surinaamse vrouw? Creool, marron, hindoestaan, chinees, boeroe, javaan, haitiaan?
    Denk je dat blanke vrouwen niet roddelen? Het roddel en achterklap is door hun uitgevonden, man!

  13. Klopt helemaal. Ik ben blij dat iemand de tijd heft genomen om dit te schrijven. Veel surinamers hebben geen flauw idee wat gezond eten is. Ik heb me diet helemaal veranderd nadat ik boeken heb gelezen over clean eating and veel research heb gedaan online.

    Ik gebruik geen suiker meer maar agave syrup of stieva, geen tafelzout (die bevat 97% chemicalien en geeft ook nog hoge bloeddruk) maar Himalayan pink sea salt die zit vol met 98 mineralen, geen cakes, geen junk food, geen sap (zit vol met suiker), geen snoep of snacks, geen wit brood maar bruin brood met zaadjes, geen koeie melk maar amandel melk. Ik eet maar 3keer per maand rijst en ik eet weinig red meat, dus meer kip en veel vis. Ohh en helemaal geen processed foods, google maar wat dat aleemaal inhoudt.

    Ik drink ook elke ochtend een gezonde smoothie (bacoven, appel, spinazie, boerenkool, amandelmelk, pure ongesuikerde yoghurt, chia seeds). Soms gebruik ik alleen fruit ipv groenten in me smoothies. Als je een druk leefstijl heb krijg je door je smoothies als je groenten+fruit binnen. Handig dus. Neem t maar mee in je thermos naar t werk. T houdt me ook 4uren lang vol dus hoef ik niet te snacken op ongezonde dingen.

    Een ongezond diet en leefstijl lijd tot de meeste gevallen van kanker. Maar 10% van kanker gevallen heeft een erfelijke oorzaak.

  14. Wil je snel afvallen? Hier een tip: meng 2 eetlepels suiker en 2 eetlepels zout en eet dit mengsel elke dag op. Ik garandeer je dat je snel zult afvallen (wegens ziekte).

  15. Ik ben 1.62m en ik weeg 95kg, dus heb meer dan 30kg overgewicht. Weet niet hoe ik af moet komen ervan. Had vroeger een druk leven, dus at uitsluitend junk. Nu eet ik juist gezond: s’morgens bruinbrood met kaas of pindakaas, ’s middags 2 scheplepels rijst met genoeg groente en vis of kip, tussendoor fruit en s’avonds youghurt of brood. Ik doe dit al een poos, maar val helemaal niet af. Gebruik geen zoet en veel zout. Kook met olijfolie en jodiumzout. Gebruik Biogarde youghurt. Wie owh wie helpt me?

  16. @dame 26jr,

    Probeer om elke dag op exact hetzelfde tijdstip precies dezelfde dingen in dezelfde hoeveelheid te eten. Hierdoor krijgen je maag en darmen een bepaalde routine en gaat het beter werken. Wardoor de stofwisseling (verbranding) beter wordt.
    Probeer, niet meer dan 3 keer iets te eten op een dag. Het is niet goed de maag en darmen steeds te vullen met dingen. Ook zij hebben hun rust nodig.

    Als je het kunt verdragen, drink dan 0,5 liter melk per dag (het liefst in een of twee keer).

  17. @ dame 26 jr
    Als niets helpt ga zo snel mogelijk voor een maag verkleinings operatie. Want op deze manier haal je niet eens 40.

  18. @ Dame26.

    Alleréérst wat voor werk doe je,kantoor of ben je een huisvrouw? Wat dacht van je elke dag een uur hardlopen ?
    Misschien heb je last van je schildklier die te langzaam werkt. Er is nl 2 variaten werkt het te langzaam dan wordt je dik,te snel dan wordt je mager.Huis Arts raadplegen,of misschien heb je geen sores, dan wordt je ook dik van voldoening in het leven.

  19. @ dame26 probeer cardio te doen. Gewoon youtube videos gebruiken thuis elke dag 30min. Ik doe het vroeg in de ochtend voordat ik uit huis ga. Geeft me energie voor de dag. En gaat je helpen om snel af te vallen.

    Als je kan doe ook een 21 day cleanse. Die cleanse houd in liquids voor ontbijt (dus smoothie meestal), lunch is gewoon warm maaltijd maar hou het gezond en savonds weer liquids (soep ofzo zonder brood). Dit heb ik uit het boek van Alejandro Junger ‘Clean’. Het is niet alleen voor afvallen maar ook voor cleansing en detoxen van je lichaam dus ook voor slanke mensen goed. Ik ben 1.65m en weeg 54kg. success.

  20. Ik heb geen enkel boek of advies nodig, om gezond te leven.
    Als je wilt afvallen is er maar 1 remedie.
    Niet teveel eten.

    Elk pondje komt door het mondje.

    Ik kan het weten, ben zelf arts. Waarom vallen velen af tijdens het vasten?
    Een ander tip, drink koude dranken, lichaam heeft dan meer energie nodig om koud water warm te krijgen, dus meer verbranding en afvallen dus.
    Drink veel water. Water verdunt en spoelt zouten weg. Verder is het gezond, immers je lichaam bestaat uit 87% uit water.
    Kijk niet teveel in de spiegel. Weet dat je uniek bent, en voel je blij van binnen, hierdoor ga je afvallen en van je lichaam houden en dus ook onderhouden.
    Als laatste tip. Lach veel, ga stress uit de weg.

  21. Dame 26,
    zoek op google(in 28 dagen van giftbelt naar tempel)is een boek over het ontgiften van je lichaam.zal je goed doen,let op,wat in de supermarkten verkocht worden lijkt als of ze heel gezond zijn,in tegendeel,volk word dom gehouden,of je vanaf gaat vallen weet ik niet,maar het staat hoe je gift uit je lichaam verwijderd en dat je lichaam beter werken,doorbloeding,lekker in vel voelen enzevoort,mijn zus en zijn zoon hebben dat gedaan en ze wouden dat ze eerder gedaan hadden.wens je succes(gloria bottse heeft het ondekt zie helemaal boven aan)

  22. Douchen met warm/heet water doet het lichaam opzwellen, dus bij voorkeur douchen met koud/lauw water.

  23. Ik heb gehoord van mensen die een hartaanval/herseninfarct kregen tijdens het joggen. Beweeg dus ook niet TE veel ineens.
    Doe geen dingen wat je niet prettig vind, maar zoek die methode die werkt en waarbij je je prettig voelt.

  24. sinds septembet 2013 gezonder gaan eten, veel groentes (gestoom of gekookt) vlees zo min mogelijk bakken in olie. Het liefst olijf olie. 1 kleine portie rijst ( geen aardappels of pasta) geen frisdrank alleen groene thee en water. reden hiervan is omdat bij mijn vader werd geconstateerd dat hij suikerziekte had en slechte bloedvaten. Dit komt veel voor bij hindoestanen. half jaar daarna is hij alsnog overleden aan een beroerte hij was pas 50. Genoeg reden voor mij om gezond en fit te blijven!

  25. Je hebt vet dat echt vast zit (de gevaarlijke vet) en die de spieren ook vastzet en bekneld en je hebt de wat meer soepelere vet. Naast gezond eten en bewegen is massage heel goed. Als je een partner hebt, laat je dan 3 keer per week masseren voor 15 a 20 minuten per keer. Behalve dat het prettig aanvoelt, is het ook goed voor de doorbloeding en dus voor de verbranding. Ben je alleen, probeer dan te staan op een trilplaat. Dit ding trilt je hele lichaam, waardoor vet wat losser wordt en doorbloeding verbetert.
    Wie weet, kan dit jou helpen.

  26. Ik ben begonnen met trainen om als man zijnde de buikomvang onder die 90cm te krijgen voor het erger wordt.

    Ik zou zeggen, iedereen ga ervoor 🙂

    Start loopgroepen naast het praten. Succes

  27. Hele goede site. Ik behoor ook tot die ongezonde Surinamers helaas, maar stapje voor stapje kom ik er wel!

  28. Sera,

    Wel degelijk hebben bepaalde ziekten te maken met etnische afkomst.
    Zie het rapport van de gezondheidsraad van enkele maanden geleden.
    Een Hindoestaans kind heeft meer kans op suikerziekte door het generatie lang zelfde eetgedrag van de ouders,
    Een Creools kind heeft meer kans op obesitas en een verhoogde bloeddruk door het generatie lang zelfde eetgedrag van de ouders.
    Ik heb het niet zelf verzonnen, maar het staat in een officieel rapport naar het eetgedrag van Surinamers.
    Ik wou, dat het anders was, maar de cijfers liegen niet.

  29. Behalve naast gezond eten , enz… enz.. Geen stress tot je, maar een tevreden leven. Je gewoon niet druk maken om het hedendaagse wereldgebeuren(oorlog, politiek,) Als je vroeg op bent en goed ter been bent, ga lekker joggen of de frisse vroege dauwlucht opsnuiven en geniet van de mooie natuur. Woon je in Nederl. Bv. op de Veluwe. Er worden veel loopochtenden/dauwtrappen georganiseerd voor vroege vogels met de boswachter. Je krijgt uitleg over bepaalde vogels (vogels spotten) en je krijgt er koffie. Midden in de natuur. Neem ook je camera mee , wordt er geadviseerd .In de winter zijn er snertwandelingen. Zelf woon ik in de Poort van de Veluwe en als ik vroeg ga wandelen op de hei, vind ik het leuk om de vogels te horen fluiten, de verse nachtsporen van de wilde zwijnen die de grond omwroet. Soms zie ik herten in de verte die mij allang gezien hebben. Dus mensen maw. Geniet niet alleen van lekker eten, maar van alles wat moeder natuur ons geschonken heeft. Als je zo leeft, heb je al een verzadigd leven. In de zomer wil ik mensen ontvangen die in de grote stad wonen en die voor een dagje rust op de Veluwe willen. Er zijn ook fiets en wandeltochten bv. op het Kruller-Muller museum in Otterlo. Je fietst bv. met een gehuurde fiets kilometers door bos en hei in een beschermd gebied.

  30. als jongste van een gezin van 9 kinderen was ik altijd de dikste. de tijden zijn veranderd, nu ben ik de slankste!!
    Ik heb alle diëten geprobeerd, maar viel nooit echt af.
    Toen besloot ik om nooit meer een dieet te volgen. ik begin de ochtend met vers fruit, als lunch een lichte salade met bv. een gekookt eitje of met tonijn, en ’s avonds veel groente met een stukje vis ( slechts 2x per week een beetje vlees).tussen de maaltijden door veel thee drinken met wat fruit, of een heel klein koekje.
    voor de rest laat ik me niet gek maken; ik eet echt alles, maar van alles een beetje. mij heeft het enorm geholpen en ik, vrouw van 1.58, weeg al jaren 49 kilo.
    Ik heb nooit honger, eet iets kleins om te voorkomen dat de honger groter wordt en daardoor “snoep’neigingen krijg.
    Vroeger was ik erg lui, maar door 2x p.wk te gaan joggen, kan ik op dit zelfde gewicht blijven.
    en Surinamers, eet niet zoveel rijst. 1 eetlepel is echt genoeg bij je avondeten.

  31. het begint al in de vroege ochtend, op weg naar het werk of naar school. Men neemt geen brood mee van huis, maar koopt op straat een lekker, belegd en vaak vettig broodje met een soft. Sap lijkt gezonder dan soft, maar is vele malen zoeter dan soft. Dus wat is nou gezond.
    Tegen lunchtijd gauw even naar de warung of fastfoodrestaurant of krioro kukru om wederom een vettige portie te kopen. Dan om 15.00 uur naar huis om wederom te eten. Niet voor niets stikt het in Su van de broodjeszaken en afhaalrestaurants. Overal om je heen zie je eten, eten, eten.
    Op de lagere scholen had je vroeger een bollenvrouw en nu is het een maé die Javaanse hapjes verkoopt en een rotivrouw die Hindustaanse hapjes verkoopt. Ook dat is al helemaal verkeerd.In de buurt van de mulo- en middelbare scholen stikt het van de fastfoodrestaurants. Ik denk dat de overheid dáár wat aan kan doen.
    Als de kinderen al dat lekker eten zien, willen ze natuurlijk geen brood met jam, pindakaas of kaas van huis meenemen.
    Op alle braderieën, streetpartys en feesten wordt je doodgeslagen met BBQ of vette hapjes. Bewegen doet men gelukkig wel; er worden heel wat loopjes georganiseerd en altijd druk. Er rijden ook teveel auto’s in Su. Moeten ze naar de winkel op de hoek dan pakken ze steeds de auto ipv fff lopen.

    Ik kom vaak ook in de verleiding om een broodje op straat te kopen, als ik boodschappen doe. Je ziet die lekkere hapjes en krijgt meteen trek. Als je ze niet zou zien, is er ook geen verleiding.

  32. @Rosita,

    Een eetlepel rijst slechts? Hoeveel voldoening krijg je daar nou van? Dan moet je het korrel voor korrel opeten dan.

  33. vind het wel een goed bericht dat ze zichzelf doodvreten…VOORAL DOORGAAN!!!!!!!!!!!!!!!!!

  34. Al sinds ik me kan herinneren hebben mijn ouders mij altijd gestimuleerd
    om gezond te eten en elke dag minstens 30 minuten te sporten. Ik ben geboren in Suriname en sinds mijn 3 de jaar woon in ik Nederland.
    Mijn passie voor sport en gezondheid is dus al heel vroe begonnen en ik heb er dan ook mijn
    beroep van gemaakt.
    Na diverse sportopleidingen afgerond te hebben, heb ik de stap genomen om mijn eigen bedrijf in de sport te starten. Met veel hulp van mijn ouders en man is het gelukt om de fitnessstudio te kunnen openen.
    Momenteel werk ik als Personal Trainer op locatie in Amsterdam Oost, maar ook bij de klanten thuis indien ze dat wensen.
    Het belangrijkste is nog altijd het voedingsadvies, naast het sporten.
    Sommige mensen denken dat ze kunnen eten wat ze willen omdat ze toch al sporten.
    De frequentie waarop er gesport moet worden is belangrijk, maar de eetmomenten zijn zelfs nog belangrijker.
    Samen met de klant maak ik een plan aan de hand van de vastgestelde doelen.
    Het is de bedoeling dat het een levensstijl wordt, zodat de klant niet terugvalt in oude gewoonten.
    Wilt u meer informatie? www. uptamsterdam.nl

    Marcha van Glaanen Weijgel
    06-34145296

  35. Ik studeer momenteel voedingskunde en dieetiek en richt mij vooral op jeugd met overgewicht. 3 van mijn klanten zijn van Surinaamse kom af. Prachtige jongen meiden met een extreem morbide overgewicht, kortom nu en op langer termijn vooral levens bedreigend. Samen proberen wij dmv aanpassing van voeding en eetgewoontes een realistisch haalbaar doel te bereiken voor hun. Het belangrijkste is dat ze weer gezond worden en langzaam werken wij de kilo’s eraf. Zou het leuk vinden om hun het tijdschrift te kunnen laten lezen. Heel interessant,succes!

  36. Het is niet het vet, of te weinig bewegen wat de boosdoener is.
    Het is de overdaad aan koolhydraten die moordend is.
    We eten al meerdan 35 jaar vetarm en toch wordt iedereen dikker.
    Stop met koolhydraten, brood, aarappels, suiker, en og meer van die zaken.
    Eenmaal afgekicht van suiker krijg je tussen de maaltijden geen honger meer.
    krijg je geen snaaiaanvallen meer en heb je aan kleinere maaltijden voldoende.
    Google maar eens op paleo…

  37. Misschien dat deze boodschap van Jamie Oliver ook in Suriname promoot kan worden?
    Het is wel in het Engels.

    ‪https://www.change.org/p/jamie-oliver-needs-your-help-fighting-for-food-education-foodrevolutionday

    Teken de petitie!!

  38. Waar vind ik die vragen? Ik wil die graag beantwoorden en mijn mede surinamers naar een betere en gezondere manier van eten helpen, zonder daarbij de identiteit van ons voedsel te verliezen. Ik eet nu zelf al jaren anders mbt tot mijn Surinaamse gerechten en ik heb er echt veel baat bij. Dit icm met mijn passie voor de sport, sportopleiding als coach en fitness draag ik graag mijn steentje bij. Mooi artikel. Let’s do this… For Us, by Us!

  39. Landgenoten.
    We hebben alles om gezond te zijn: fruit, groenten en water.
    Daarnaast heb je beweging nodig, rust, goede gedachten en dankbaar zijn. Dit is het recept om liefde te maken, de basis voor een goede gezondheid. Van jezelf houden en goed voor jezelf zorgen,

  40. Obesitas bij uitstek is een ziekte waarvan de wortels zich in de cultuur bevinden. Overgewicht is het resultaat van slechte gewoontes, het is niet eenmalig een stukje taart te veel, het gaat er juist om wat dagelijks fout gaat. Pas uw gewoontes aan en u zult ervaren dat u langzaam maar zeker, en belangrijker nog, blijvend zult afvallen. Maak uwzelf niet gek met alle calorieën tellen (dit kan ook heel effectief zijn) maar stel gezonde gewoontes in voor u en uw familie. Eet gezamenlijk aan tafel, eet niets na achten etc. Dit zijn de ‘regels’ die de Hollanders al jarenlang in hun cultuur hebben en sinds het afwijken hiervan zie je de obesitas epidemie overal in de wereld. Deze regels worden gewoontes en zorgen er uiteindelijk voor dat u elke dag ietsje minder eet (200 kcal is al genoeg) wat uiteindelijk zal resulteren in effectieve en langdurige gewichtsverlies. Het houden aan deze regels is echter het moeilijkste deel. Zoals het artikel al aangaf zijn veel Surinamers emotionele eters (lees: eetverslaafd). Hierbij zal meer aandacht vereist zijn voor de psychosociale factoren bij mensen die lijden aan overgewicht. Vaak is er een onderliggend psychologisch probleem (depressie) als er niet al sprake is van pure eetverslaving. Sport meer, slaap meer, stress minder, lijdt een gelukkiger en bewuster leven en u zult afvallen.

  41. Rudinho heeft wel een beetje gelijk met de Genen.
    Zeker bij de donkere surinamers. Afrikanen (en Aziaten) zijn evolutionair geselecteerd op periodes van schaarste. Van weinig water en eten. Is dat er wel steeds, dan krijg je obesitas, diabetes en hypertensie. Nederlanders hebben het nog veel erger gemaakt, want op de slavenschepen kreeg je geen water en eten. Degenen die overleefden zijn degenen die nog beter water (hypertensie) en energie (diabetes, obesitas) vast houden. Genetische selectie op diabetes en hoge bloeddruk dus. Voeg daar ook nog het gezouten vlees, bakkeljauw enz. bij en de suiker, die indertijd werden gebruikt om eten voor maanden goed te houden, en de ellende is compleet.

  42. Geen rijst eten alleen veel groenten met vlees of vis.
    Brood niet.

    Begin met 5 eetlepels griekse yoghurt met wat kaneel en koekkruiden doe 1 lepel gebroken lijnzaad toe, neem ook 1 gekookt eitje.je zit de hele ochtend vol.

    Eet ook als ontbijt 50 gr zalm of vleeswaren
    Mij helpt het.
    5 min hoelahoepen of 30 min lopen.
    Veel succes toegewenst.
    Langzaam opbouwen.

  43. Gewoon negeren mensen. Dit soort ongefundeerde reacties verzieken de discussie. De reactie zegt meer over Linglong dan wat anders.

  44. AI boi 3 x XXL vrouwen en mannen stoppen jullie met dat ongezonde voedsel vol chemische gifstoffen.
    Wit Brood ketjap vitsieng varkens BBQ vlees 2 x warm eten.Bami nassi vol met vette dingens.
    Zwarte mensen kunnen dat voedsel niet zo snel afbreken in hun lichaam, die witties halen ook in vooral in de US.
    Ga sporten wees niet lui, als je medicijnen gebruik dan is dat een ander verhaal want die laten je vreten.
    MAc Donald FC hormoom kippen .
    Ga op de markt en koopt dat natuurvoedsel.

  45. Probleem ligt niet alleen in suikers en zouten.. lactose is een vorm van suiker..

    Om af te vallen adviseer ik te stoppen met brood,rijst, pasta’s en elke dag flink te wandelen.. veel groente meer zoete aardappel, pompoen denk aan alkaline producten.. olijfolie vervangen met cocusolie en veeel water.. veel fruit als een tussendoortje wilt en geen sappen of fruit juices

  46. Linglong wat lul je slap eeuwig hebben jullie een excuus om niet met een surinaamse vrouw te gaan.
    SInds bekkie beschikbaar is zijn jullie hersens op hol geslagen.(Godverdomme)
    Surinaamse vrouwen genoeg die slank zijn hoor.
    Ik hoop dat je respect krijgt.

  47. U verhaal is te lang het lijkt wel een heel boek wat daar geschreven staat ik heb het daarom niet gelezen

LAAT EEN REACTIE ACHTER

Please enter your comment!
Please enter your name here

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.